Johannes (of Jan) van het Kruis

Bijgewerkt: 27 feb 2019


Spaans mysticus in 1542 geboren te Fontiveros en gestorven in 1591 te Ubeda. Hij werd door Teresa* van Jezus (van Avila) uitgenodigd om de geest van haar hervorming* ook bij de mannelijke karmelieten* in te voeren. Hij schreef religieuze gedichten die tot de hoogtepunten van de Spaanse lyriek behoren, en proza-commentaren daarop die al tijdens zijn leven en tot op vandaag bijzonder gewaardeerd worden, tot buiten het christendom.

  • In het 'Geestelijk Hooglied' ziet hij de weg van de mens als een progressieve vereniging* en (of door) omvorming* met goddelijke liefde*.

  • In 'Donkere Nacht' staat de metafoor van de duisternis centraal: de goddelijke liefde is dermate licht dat zij als duisternis overkomt voor de menselijke grijpende ikzucht, maar naarmate het ik die duisternis aanvaardt ('dorre contemplatie'*) gaat de duisternis in licht over ('zoete contemplatie'*).

  • De 'Levende Vlam van Liefde' geeft een parallel beeld: de goddelijke liefde is een vuur dat ons van binnenuit verteert en omvormt.


De metaforen die Johannes van het Kruis gebruikt zijn universeel herkenbaar, maar de commentaren doen een zwaar beroep op de theologie en filosofie van zijn tijd, nu voorbijgestreefd.

Recente blogposts

Alles weergeven

Onze Lieve Vrouw van de berg Karmel

In elke cultuur vinden we oerbeelden, dat zijn symbolen waarmee mensen hun leven organiseren. Zo hebben we de bron, het kruis, de oude wijze, het kind, en nog vele andere. In het christendom zijn hist

Homilie 13e zondag door het jaar (C)

In de lezingen van vandaag roept Jezus ons tot radicale navolging. In de christelijke traditie werd er een onderscheid gemaakt tussen de gewone christenen en de religieuzen. Van deze tweede groep werd

Zesde zondag in de Paastijd

De eerste lezing van vandaag illustreert wat Jezus in het evangelie van vandaag zegt. De eerste christengemeenschap luistert naar de Heilige Geest en dringt zodoende door in de boodschap van Jezus, de